काठमाडौं - नेपाली कविताको आकाशमा नयाँ उज्यालो थप्दै अमेरिकाबाट साहित्यिक योगदान पुर्याइरहेका कवि रमेश गुरुङको कविता सङ्ग्रह ‘महाप्रस्थान’ को लोकार्पण एक भव्य एवं भावुक समारोहबीच सम्पन्न भएको छ । यो सङ्ग्रहले जीवन, मृत्यु, आस्था र मानवीय संवेदनाको गहन यात्रालाई काव्यात्मक रूपमा उतारेको छ भन्ने समीक्षकहरूको मूल्यांकन हाे ।
अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली साहित्य समाज (अनेसास) नेपाल च्याप्टरको आयोजनामा शनिबार काठमाडौंको अनामनगरस्थित किम्ची रेस्टुरेन्टमा आयोजित विशेष कार्यक्रममा सङ्ग्रहको लोकार्पण गरेको हो । अनेसास नेपाल च्याप्टरका अध्यक्ष राजेन्द्र के.सी.को सभापतित्वमा सम्पन्न उक्त कार्यक्रममा प्रा. रामप्रसाद भट्टराई, राधेश्याम लेकाली, गीता खत्री, डा. रामप्रसाद दाहाल र डा. खगेन्द्र प्रसाद लुइँटेल लगायतका वरिष्ठ साहित्यकारहरूले संयुक्त रूपमा कृतिको लोकार्पण गरेका थिए ।
कार्यक्रममा प्रमुख अतिथिका रूपमा रहेका प्राध्यापक रामप्रसाद भट्टराई र विशेष अतिथि प्रा. डा. खगेन्द्र प्रसाद लुइँटेलले रमेश गुरुङको साहित्यिक कर्मलाई उच्च प्रशंसा गरे । अनेसासका पूर्वकेन्द्रीय अध्यक्षसमेत रहेका अतिथिहरूको उपस्थितिले कार्यक्रमलाई थप गरिमामय बनाएको थियो ।
समीक्षात्मक टिप्पणी : ‘अहिलेसम्मकै नयाँ र उत्कृष्ट’
लोकार्पित कृतिमाथि डा. नवराज लम्साल र खेमप्रसाद पोखरेलले गहन समीक्षात्मक टिप्पणी प्रस्तुत गरे । डा. लम्सालले भने, “रमेश गुरुङका कविता मैले अहिलेसम्म पढेका कविताभन्दा निकै नयाँ, ताजा र दार्शनिक रूपमा गहिरा छन् । यिनले परम्परागत ढाँचालाई तोड्दै आधुनिक संवेदनालाई मार्मिक रूपमा प्रस्तुत गरेका छन् ।”
खेमप्रसाद पोखरेलले पनि कृतिका कविताहरूलाई “निकै राम्रो र प्रभावशाली” भन्दै तारिफ गरे । उनीहरूका अनुसार ‘महाप्रस्थान’ ले जीवनको अन्तिम यात्रा (महाप्रस्थान) लाई केवल शारीरिक होइन, आध्यात्मिक तथा भावनात्मक रूपमा पनि व्याख्या गरेको छ ।
कार्यक्रममा वरिष्ठ साहित्यकार डा. रामप्रसाद दाहाल, डा. खगेन्द्र प्रसाद लुइँटेल, निर्मल पराजुली, मञ्जिला अनिल, सुशीला खड्का, हसिना लगायतले कृतिका विभिन्न पक्ष - भाषाशैली, भाव गहनता, दार्शनिक चेतना र सामाजिक सन्दर्भबारे मन्तव्य राखेका थिए । उनीहरूले रमेश गुरुङको प्रवास जीवनलाई नेपाली साहित्यसँग जोडेर निरन्तर साधना गरिरहेको योगदानलाई ‘अतुलनीय’ भनेका छन् ।
कार्यक्रममा सहभागीहरूले साहित्यिक तथा सिर्जनात्मक गतिविधिको महत्त्वमाथि चर्चा गर्दै यस्ता कार्यक्रमले नेपाली साहित्यको प्रवर्द्धनमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने बताए । अनेसास नेपाल च्याप्टरका अध्यक्ष राजेन्द्र के.सी.ले भने, “रमेश गुरुङजस्ता स्रष्टाहरूबाट यस्ता कृति आइरहनु नेपाली साहित्यका लागि ठूलो खुशी र योगदान हो । यसले साहित्यिक यात्रालाई अझ समृद्ध बनाउँछ ।”
अमेरिकाको कोलोराडो च्याप्टरका सल्लाहकार रहेका कवि रमेश गुरुङले प्रवासमा बसेर पनि नेपाली भाषा, साहित्य र संस्कृतिको जगेर्ना तथा समृद्धिमा पुर्याएको निरन्तर योगदानलाई समारोहले एक स्वरमा कदर गरेको थियो ।‘महाप्रस्थान’ ले नेपाली कवितालाई नयाँ आयाम दिने विश्वास गरिएको छ । यो सङ्ग्रहले पाठकहरूलाई जीवनको गहन प्रश्नहरूसँग सामना गराउने र आन्तरिक यात्रामा डोर्याउने अपेक्षा गरिएको छ ।