- विदेशी कामदारहरुमा सामाजिक एकीकरण, अपनत्वको भावना र भेदभावका अनुभवमा महत्वपूर्ण चुनौती
- ८८.३ प्रतिशत कामदारको चाहनाः क्रोएसियाली नागरिकको जस्तै गुणस्तरीय जीवनको अधिकार
- लगातार भेदभाव महसुस गर्ने १०.७ प्रतिशत
काठमाडौं- धेरै नेपाली रहेको युरोपेली मुलुक क्रोएसियामा श्रमिकहरु हिंसामा पर्ने गरेको पाइएको छ । उनीहरुले हिंसा र उत्पीडनका बाबजुद त्यहाँको अर्थतन्त्रमा योगदान पुर्याइरहेको पछिल्लो सर्वेक्षणले देखाएको छ ।
क्रोएसियाको आप्रवासन अनुसन्धान संस्थाद्वारा हालसालै प्रकाशित एक सर्वेक्षणले विदेशी कामदारहरुमा सामाजिक एकीकरण, अपनत्वको भावना र भेदभावका अनुभवमा महत्वपूर्ण चुनौतीहरू रहेको युरोपेली सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् । सो सर्वेक्षण ५ देखि १७ डिसेम्बरसम्म एसिया र अफ्रिकाका ४२९ कामदारहरुमाथि प्रत्यक्षरुपमा गरिएको जनाइएको छ । सहभागीहरुमा सबैभन्दा धेरै नेपाल, फिलिपिन्स र भारतका कामदार रहेको उल्लेख गरिएको छ ।
सर्वेक्षणका अनुसार ८८.३ प्रतिशत कामदारले क्रोएसियाली नागरिकको जस्तै गुणस्तरीय जीवनको अधिकार पाउनुपर्ने जनाएका थिए । सहभागी ४० प्रतिशतले क्रोएसियाली साथी नभएको जनाएका थिए । २४ प्रतिशतले कहिल्यै स्थानीय गतिविधिमा भाग नलिएको तथा ३२.६ प्रतिशतले कहिलेकाहीँ मात्र भाग लिएको जनाएका थिए ।
७० प्रतिशतले कहिलेकाहीँ भेदभाव महसुस गरेको र १०.७ प्रतिशतले लगातार भेदभाव महसुस गरेको भनी बताएको उल्लेख गरिएको छ । सो अध्ययनका अनुसार सहभागी एक डेलिभरी राइडरले काम गर्ने क्रममा दुईपटक दुव्र्यवहार भएको बताएका थिए । युवाहरूको समूहले उनलाई आफ्नै देश फर्कन भनेका थिए भने डेलिभरी ब्याग चोर्ने प्रयाससमेत गरेको बताइएको छ । त्यस्तै, अर्का एक जना कामदारले आफूलाई कोठाको प्रतिमहिनाको शुल्क २७० युरो लिएको र आफूखुसी नियमहरु लगाइएको बताएका थिए ।

सर्वेक्षणमा सहभागीमध्ये १९.३ प्रतिशतसँग स्वास्थ्य बिमा नभएको पाइएको उल्लेख गरिएको छ । सहायता आवश्यक पर्दा ४०.८ प्रतिशत कामदारले आफ्नो रोजगारदातासँग सम्पर्क गर्ने गरेको र २५.२ प्रतिशत अन्य आप्रवासीमा निर्भर हुने गरेको देखिएको छ । शरणार्थी अनुसन्धान संस्थाको सर्वेक्षणले ६० प्रतिशतभन्दा बढी क्रोएसियालीले विदेशी कामदारको उपस्थितिप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गरेको देखाएको छ । उनीहरुले सम्भावित अपराध वृद्धि, तलबमा दबाब, रोजगारी गुम्ने र सांस्कृतिक भिन्नताहहरुलाई कारण देखाएको पाइएको छ । त्यहाँको राष्ट्रिय अपराध तथ्यांकले सन् २०२४ मा नेपाली नागरिकमाथि रिपोर्ट भएका अपराध बढेकोसमेत देखाएको छ । भारतीय, फिलिपिनो र बंगलादेशी नागरिकको हकमा पनि त्यस्तै अवस्था रहेको भनिएको छ ।
त्यहाँको आन्तरिक मन्त्रालयको तथ्यांकअनुसार सन् २०२५ को जनवरी–फेब्रुअरीमा ३४ हजार ४४० स्थायी आवास र कार्य अनुमति जारी भएका थिए । जसमा नेपालीहरू शीर्षस्थानमा रहेको जनाइएको छ । आठ हजार २०० अर्थात् करिब २४ प्रतिशत अनुमति नेपालीले लिएको तथ्यांक छ । त्यसपछि यस्तो अनुमति लिनेमा फिलिपिनो चार हजार ४०० र भारतीय चार हजार रहेको जनाइएको छ । गत वर्षको पर्यटकीय सिजन बचाउन विदेशी कामदारले महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको जनाइएको छ ।
पछिल्लो समय उदयीमान गन्तव्य बनेको क्रोएसिया पुगेकाहरुले जीवनस्तर सुधारिएको पनि बताएका छन् । ४५.९ प्रतिशत सहभागीले यस्तो बताउँदा ३२.४ प्रतिशतले सामान्य सुधार भएको भनेका थिए । सात प्रतिशतले भने जीवन स्तरमा गिरावट आएको बताएका छन् । क्रोएसियाको जनसंख्या घट्दै जाँदा प्रमुख क्षेत्रमा जनशक्तिको अभाव भएको बताइन्छ । जसकारण केही वर्ष यता एसियाबाट हजारौं विदेशी कामदारहरु लग्न थालिएको छ । सन् २०२३ मा क्रोएसिया युरोपको पासपोर्टरहित शेञ्जेन क्षेत्रसँग समाहित भएपछि तीव्र भएको पाइन्छ ।
विश्व बैंकको तथ्यांकअनुसार सन् २०२३ मामात्रै क्रोएसियाबाट ६८.५ मिलियन युरोबराबरको रेमिट्यान्स नेपाल भित्रिएको थियो । क्रोएसिया, अघिल्लो आर्थिक वर्ष २०८०÷८१ मा नेपालबाट रोजगारी लागि सबैभन्दा बढी श्रमिक लैजाने युरोपियन मुलुक बनेको थियो । त्यस वर्ष १५ हजार ३६५ जना रोजगारीका लागि त्यहाँ गएको वैदेशिक रोजगार विभागको तथ्यांक छ । त्यस्तै, आव २०८१÷८२ मा १३ हजार ८३५ जना क्रोएसिया गएका थिए ।