काठमाडौं– वैदेशिक रोजगार विभागले वैदेशिक रोजगारीका लागि श्रम स्वीकृति दिने काम पूर्णरूपमा अनलाइन प्रणालीमा लगेको छ । व्यक्तिगत श्रम स्वीकृति र पुनः श्रम स्वीकृति यसअघि नै अनलाइन प्रणालीमा लगेको विभागले संस्थागत श्रम स्वीकृतिलाई पनि केही दिनअघिदेखि अनलाइनमा लगेको थियो । त्यसयता विभागको ताहाचलस्थित काठमाडौं कार्यालय सुनसान देखिन थालेको छ । सेवाग्राहीले अनलाइनबाटै श्रम स्वीकृतिका काम गर्ने भएकाले ताहाचल कार्यालय सुनसान बनेको हो ।
व्यवसायीहरूले भने अनलाइन प्रणालीलाई प्रभावकारी नबनाएका कारण समस्या भोग्नुपरेको गुनासो गरेका छन् । अनलाइन प्रणालीले सहजभन्दा पनि समस्या थपिदिएको उनीहरूको भनाइ छ । अनलाइन प्रणालीमार्फत श्रम स्वीकृतिका लागि समय धेरै लाग्ने गरेको व्यवसायीहरूले बताए । भौतिकरूपमा श्रम स्वीकृतिको कार्य गर्दा बढीमा दुई दिन लाग्ने गरेको भए पनि अहिले भने एक हप्ता लाग्ने गरेको व्यवसायी बताउँछन् । प्रगतिशील वैदेशिक रोजगार व्यवसायी मञ्च नेपालका अध्यक्ष राजेन्द्र भण्डारीले अनलाइन प्रणालीले थप झन्झट र समस्या उत्पन्न गराएको बताए । पछिल्लो समय तोकिएको समयमा काम नहुने र धेरै ‘रिजेक्ट’ हुने गरेको उनले बताए । यस विषयमा विभागसँग छलफल गरिने उनको भनाइ छ । ‘प्रणाली नयाँ भएर पनि हुनसक्छ तर यसलाई व्यवस्थित बनाउनुपर्छ,’ अध्यक्ष भण्डारीले भने ।
नेपाल लोकतान्त्रिक वैदेशिक रोजगार व्यवसायी एसोसियसनका सहसचिव हर्कबहादुर लिम्बूले पनि ताहाचल कार्यालयले अनलाइनबाट तीन दिनमा सेवा प्रवाह गर्ने भने पनि त्यस्तो नभएको बताए । ‘अनलाइन प्रणाली व्यवसायीको सहजता र छिटोका लागि ल्याइएको भए पनि त्यो कार्य अहिले व्यवसायीका लागि झन्झटिलो बनेको छ,’ लिम्बूले भने ।
उनका अनुसार भौतिक रूपमा श्रम स्वीकृतिको काम अवस्था हेरेर एकै दिनमासमेत हुने गरेको थियो । तर, अहिले अझ व्यवस्थित र भरपर्दा बनाइएको भनिए पनि थप समस्या देखिएको छ । यस विषयमा सरकारको ध्यानाकर्षण गराउने तयारी भइरहेको उनले बताए । केही दिनअघि एक म्यानपावरको काम समयमा नसकिएका कारण हवाई टिकटसमेत रद्द हुन पुगेको उनले सुनाए ।
‘वैदेशिक रोजगार विभागले तीन दिनभित्र रेस्पोन्स गर्नका लागि निर्देशन दिएको भए पनि सोहीअनुसारको काम कर्मचारीबाट हुन नसकेको अवस्था छ,’ लिम्बूले भने । व्यवसायीका लागि व्यवसायमैत्री र सहज सरल बनाउनका लागि लाग्नुपर्ने अवस्था छ र यसलाई व्यवस्थित गर्नुपर्ने देखिएको लिम्बुको भनाइ छ । अनलाइन प्रणालीमा गएपछि ताहाचलमा रहेको कार्यालयमा प्रवेश गर्नसमेत कठिन हुने गरेको व्यवसायीहरूले बताएका छन् । सरकारी कार्यालयमा ‘हेल्प डेक्स’ राखेर सेवाग्राहीलाई सेवा प्रवाह गर्नुपर्नेमा त्यस्तो नभएको व्यवसायीहरूको गुनासो छ । अनलाइन भने पनि ‘सबमिट’ गरिसकेपछि कर्मचारीलाई फोन गरेर जानकारी गराउनुपर्ने अवस्था रहेको एक जना प्रतिनिधि रोमन काफ्लेले बताए । ‘अहिले अनलाइन भन्नुमात्रै हो, सबमिट गरेपछि कर्मचारीलाई फोन नगर्दासम्म काम हुँदैन,’ उनले सुनाए । फोनमा कुरा गरेर पैसाको विषयमा कुरा मिलेपछि मात्रै फाइल अगाडी बढ्ने गरेको उनको आरोप छ ।
‘भौतिक रूपमा काम गर्दा समस्या राख्न पाइने भए पनि अहिले अनलाइनका नाममा गुनासाहरू राख्नसमेत नपाइने अवस्था छ । साथै, राणा शासनजस्तो गरी कार्यालय परिसरभित्र प्रवेश गर्नसमेत नपाइने अवस्था छ,’ उनले भने । अनलाइन प्रणाली राम्रो भए पनि कार्यान्वयन राम्रोसँग हुन नसकेको व्यवसायीहरूको गुनासो छ ।
वैदेशिक रोजगार विभागको ताहाचल कार्यालयका निर्देशक तथा सूचना अधिकारी हरिराम नागिलाले भने व्यवसायीले राखेको गुनासोमा कुनै सत्यता नरहेको बताएका छन् । विभागले भनेअनुसारको समयमा काम सम्पन्न गर्ने गरेको उनले दाबी गरे । साथै, केही दिन पहिले प्रविधिमा देखिएको समस्याका कारण समस्या भए पनि अहिले कुनै समस्या नभएको उनले बताए ।
