कायरो- हमासले बुधबार गाजा युद्धको अन्त्यका लागि इजरायलसँग भएको अप्रत्यक्ष वार्तामा ‘आशावाद’ व्याप्त रहेको र समझदारीको एक हिस्साका रूपमा इजरायली बन्धकहरू मुक्त गर्न बदलामा रिहा गर्न चाहिएको कैदीहरूको सूची पेस गरेको जानकारी दिएको छ ।
वार्ताको उद्देश्य गत महिना अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अघि सारेको २०–सूत्रीय शान्ति प्रस्ताव कार्यान्वयन गर्ने योजनालाई अघि बढाउनु हो । यसमा युद्धविराम, सबै बन्धकहरूको रिहाइ, हमासको निःशस्त्रीकरण र गाजाबाट क्रमिक रूपमा इजरायली फिर्तीको प्रावधान रहेको छ ।
बुधबारको वार्तामा कतारका प्रधानमन्त्री शेख मोहम्मद बिन अब्दुलरहमान अल थानी, टर्कीका गुप्तचर प्रमुख इब्राहिम कालिन, ट्रम्पका विशेष मध्यपूर्व दूत स्टिभ विटकफ र राष्ट्रपतिका ज्वाइँ जारेड कुशनर उपस्थित थिए । हमासका वरिष्ठ अधिकारी ताहेर अल–नुनुले मध्यस्थकर्ताहरूले युद्धविराम कार्यान्वयनमा अवरोध हटाउन ठूलो प्रयास गरिरहेको र सबै पक्षमा आशाको भावना रहेको बताए ।
हमासले युद्धविरामको पहिलो चरणमा रिहा गर्न चाहने कैदीहरूको सूची पेस गरेको छ । बदलामा, हमासले जीवित र मृत दुवै ४७ जना इजरायली बन्धकहरूलाई रिहा गर्ने तयारी गरेको छ । उनीहरूलाई हमासद्वारा सन् २०२३ अक्टोबर ७ मा इजरायलमा भएको आक्रमणमा कब्जा गरिएको थियो ।
ट्रम्पले यस अवसरमा ‘मध्यपूर्वमा शान्ति पाउने वास्तविक सम्भावना छ’ भनी आशावादी टिप्पणी गरेका छन् । हमासद्वारा सञ्चालित स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार गाजामा इजरायली सैन्य अभियानमा कम्तीमा ६७ हजार १६० जनाको मृत्यु भएको छ । तथ्याङ्कले नागरिक र लडाकुबीच भिन्नता देखाउँदैन, तर मृतकमध्ये आधाभन्दा बढी महिला र बालबालिका रहेका छन् ।
विश्वव्यापी दबाब र प्रदर्शनहरू युद्ध अन्त्यका लागि बढिरहेका छन् । प्यालेस्टाइन समर्थकहरूले विश्वभरि सयौँ हजार मानिसहरूसँग प्रदर्शन गरेका छन् । गाजाका बासिन्दाहरूको जीवन र बालबालिकाको शिक्षा युद्धले प्रभावित भएको छ ।वार्ताको महत्त्वपूर्ण विषय प्यालेस्टिनी कैदीहरूको नाम र आदानप्रदानको प्रक्रिया हुनेछ । हमासले फताह आन्दोलनसँगको उच्च–प्रोफाइल कैदी मारवान बारघौतीलाई रिहा गर्न चाहेको छ । उनी सन् २००२ देखि जेलमा छन् र २००४ मा हत्या आरोपमा आजीवन कारावासको सजाय पाएका थिए ।
हमासका शीर्ष वार्ताकार खलिल अल–हयाले समूहले ‘राष्ट्रपति ट्रम्प र प्रायोजक देशहरूबाट युद्ध एक पटक र सबैका लागि समाप्त हुने ग्यारेन्टी’ चाहेको बताएका छन् । वार्तामा इजरायली पक्षसँग सेना फिर्ता गर्ने प्रारम्भिक नक्सा तथा बन्धक–कैदी आदानप्रदानको संयन्त्र र समयतालिकाबारे छलफल भएको प्यालेस्टिनी स्रोतले बतायो ।
