सोलुखुम्बु– कालापत्थरमा मार्च ८ अर्थात् अन्तर्राष्ट्रिय नारी दिवसका अवसरमा जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी विशेष कार्यक्रम गरिएको छ । प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाको विशेष उपस्थितीमा भएको सो कार्यक्रममा प्रधानमन्त्री देउवाले जलवायु परिवर्तनका असर न्यूनीकरण गर्ने नीति सरकारको प्राथमिकतामा रहेको बताए ।
मंगलबार ‘साथसाथै’ संस्थाको आयोजना एवं वन तथा वातावरण मन्त्रालय र विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाको सहयोगमा कालापत्थरमा आयोजना गरिएको विशेष कार्यक्रममा नेपालको जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी चासो देखाईएको थियो । सो कार्यक्रममा प्रधानमन्त्री देउवाले अन्तर्राष्ट्रिय महिला दिवसका अवसरमा आयोजित कार्यक्रममा शुभकामना दिँदै जलवायु परिवर्तनले विभिन्न विपद् निम्त्याएको बताए । उनले यस्तो अवस्थामा नेपाल सरकारले जलवायु परिवर्तनका असर नियन्त्रणका लागि सरकारले विभिन्न कार्यक्रम अघि बढाएको जानकारी गराए ।
उनले विश्व तापमानमा आएको वृद्धिले हाम्रो हिमाल पग्लिदै गएकोमा दुःख व्यक्तसमेत गरे ।
उनले बेमौसमी वर्षाजस्ता विपद्ले कृषि र जनजीवनमा ठूलो क्षति पु¥याएकोले यसको समाधान गर्न लागी पर्नुपर्ने बताए । उनले यी सबै समस्याका बारेमा जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा पनि आवाज उठाएको जानकारी गराए । उनले सरकारले सबै मन्त्रालयगत नीतिमा पनि जलवायु परिर्वतन न्यूनीकरण र अनुकूलनका कार्यक्रमलाई प्राथमिकतामा राखेको जानकारी गराए ।
‘साथसाथै’का अध्यक्ष प्रजिता कार्कीले जलवायु परिवर्तनले बढी प्रभावित क्षेत्र हिमालयको कालापत्थरमा जलवायु परिवर्तन र महिला न्यायका विषयमा सरोकारवाला निकाय, वातावरणविद्, अनुसन्धानकर्तालगायत विश्वको ध्यानाकर्षण गराउन अभियान प्रारम्भ गरिएको जानकारी दिईन् । कालापत्थर क्षेत्रबाट जलवायु परिवर्तनका असरबारे विश्वको ध्यानाकर्षण गराउन जारी गरिएको १० बुँदे घोषणा पत्रमा जलवायु परिवर्तन प्रभावित क्षेत्रका महिला र विपन्न समूहको अनुकूलन क्षमता सुधार ‘जलवायु न्याय’ मुद्दाको वकालत गर्ने, जलवायु परिवर्तनको न्यूनीकरण र अनुकूलनमा महिलाको भूमिका परिभाषित गर्न हरसम्भव प्रयास गर्ने, मानव स्वास्थ्य प्रणालीको दिगो व्यवस्थापनका लागि प्रवद्र्धन गर्न अपिल गर्ने उल्लेख छ ।
त्यस्तै हिमाली जनता विशेष गरी महिलालाई जलवायु परिवर्तनका चुनौती सामना गर्न सक्षम बनाउन अन्तर्राष्ट्रिय समुदायबाट सहयोग खोज्ने, हिमालय र तल्लो तटीय क्षेत्रमा जलवायु परिवर्तनका चुनौतीमा विश्वव्यापी ध्यान आकर्षित गराउने, विश्व तापमान वृद्धिले हिमाल पग्लने क्रम बढेको चिन्ताबारे ध्यानाकर्षण गराउने, हिमाल, पहाड र तराईमा बसोबास गर्ने लाखौं मानिसलाई अपार सेवा प्रदान गर्ने हिमालयन पारिस्थितिकीय प्रणालीको सुरक्षाको समर्थन गर्ने घोषणा पत्रमा उल्लेख छ । समाजका विभिन्न क्षेत्रका ४० जना महिलाको समूहले काठमाडौंदेखि १३ दिने पदयात्रा सुरु गरी कालापत्थर क्षेत्रमा विशेष कार्यक्रम गरेर सो घोषणापत्र जारी गरिएको हो ।
