दसैंको मुखमा पनि तलब भुक्तानी नभएपछि करार तथा ज्यालादारीका कर्मचारी आक्रोशित, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको सरुवाले थप अन्योल
रौतहट- रौतहटको कटहरिया नगरपालिकामा तालाबन्दी गरिएको छ। नगरपालिकामा कार्यरत करार तथा ज्यालादारीका कर्मचारीले लामो समयदेखि तलब नपाएको भन्दै तालाबन्दी गरेका हुन्।
पटक–पटक आन्दोलन र तालाबन्दी गर्दै आए पनि समस्या समाधान हुन नसक्दा उनीहरू पुनः आन्दोलनमा उत्रिएका छन्। बडादसैंलगायतका चाड नजिकिँदै गर्दा पनि तलब भुक्तानी हुने कुनै संकेत नदेखिएपछि कर्मचारीहरूले शुक्रबार नगरपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत रामविनय सिंहको कार्यकक्षसहित विभिन्न शाखामा तालाबन्दी गरेका छन्। लामो समयदेखि तलबको प्रतीक्षामा रहेका कर्मचारीले पटक–पटक आश्वासन पाए पनि व्यवहारमा तलब नपाएपछि बाध्य भएर तालाबन्दी गर्नुपरेको बताएका छन्।
नगरपालिकामा कार्यरत करार तथा ज्यालादारीका कर्मचारीले आफूहरूले नियमितरूपमा काम गर्दै आए पनि पारिश्रमिक नपाउँदा दैनिक घरखर्च चलाउनसमेत कठिनाइ भइरहेको गुनासो गरेका छन्। दसैं नजिकिएसँगै परिवारका सदस्यका लागि नयाँ कपडा किन्ने, मीठो खानेकुरा खाने तथा चाडपर्व मनाउने सामान्य चाहनासमेत पूरा गर्न नसक्ने अवस्था आएको उनीहरूको भनाइ छ।
१५ महिनादेखि तलब नपाएको कर्मचारीको गुनासो
नगरपालिकामा कार्यरत करारका कर्मचारी रञ्जित यादवले आफूहरू १५ महिनादेखि तलब नपाएर आर्थिक समस्यामा परेको बताए। लामो समयदेखि तलब नपाए पनि आज-भोलि भुक्तानी हुन्छ भन्ने आशामा काम गर्दै आएको उनले सुनाए। यादवका अनुसार प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत सिंहले कर्मचारीको समस्या बुझेर तलब भुक्तानी गर्ने आश्वासन दिएका थिए। तर, तलब पाउने आशा गरिरहेका बेला प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको सरुवा भएपछि फेरि भुक्तानी प्रक्रिया अन्योलमा परेको उनको भनाइ छ।
'हामी १५ महिनादेखि आफ्नो पेट काटेर काम गरिरहेका छौँ। आज-भोलि तलब आउँछ भन्ने आशामा बस्दै आएका थियौँ। तर, दसैंको मुखमा आएर हाकिमको सरुवा भएपछि फेरि हाम्रो तलब भुक्तानी नहुने हो कि भन्ने चिन्ता बढेको छ,’ यादवले आक्रोश व्यक्त गर्दै भने। उनले लामो समयदेखि तलब नपाउँदा आर्थिक अवस्था कमजोर हुँदै गएको र चाडपर्वको समयमा थप समस्या झेल्नुपरेको बताए। पटक–पटक आग्रह गर्दा पनि समस्या समाधान नभएपछि बाध्य भएर तालाबन्दी गर्नुपरेको उनको भनाइ छ।
परिवारको खुसीसमेत खोसिएको कर्मचारीको दुखेसो
अर्का करारका कर्मचारी राजीव यादवले आफूहरू इमानदारीपूर्वक काम गर्दा पनि पारिश्रमिक नपाउने अवस्थाले आजित बनाएको बताए। काम गरेबापत पाउनुपर्ने तलबका लागि पटक–पटक आन्दोलन गर्नुपर्ने अवस्था आउनु दुःखद भएको उनले बताए। ‘हाम्रो पनि घरपरिवार छ, बालबालिका छन्। हामीलाई पनि दसैंमा आफ्ना छोराछोरीका लागि कपडा किनिदिऊँ, परिवारसँग बसेर मीठो खानेकुरा खाऔँ र खुसीसाथ चाडपर्व मनाऔँ भन्ने इच्छा हुन्छ। तर, नगरपालिकाले हाम्रो आशालाई सधैं निराशामा परिणत गर्ने गरेको छ,’ यादवले दुखेसो पोखे। उनका अनुसार प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत सिंहले तलब उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता जनाएका थिए। तर, भुक्तानी हुने अपेक्षा गरिएको समयमा नै उनको सरुवा भएपछि कर्मचारी थप अन्योलमा परेका छन्।
नयाँ प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत आएपछि कर्मचारीको समस्या बुझ्न, आवश्यक कागजात अध्ययन गर्न र भुक्तानी प्रक्रिया अघि बढाउन थप समय लाग्न सक्ने चिन्ता उनीहरूले व्यक्त गरेका छन्। यसले गर्दा दसैंअघि तलब पाउने सम्भावना झन् कमजोर भएको उनीहरूको बुझाइ छ। कर्मचारीहरूले लामो समयसम्म काम गरेको पारिश्रमिक नपाउनु अन्यायपूर्ण भएको भन्दै तलब भुक्तानी नभएसम्म तालाबन्दी नखोल्ने अडान लिएका छन्। उनीहरूले तत्काल तलब भुक्तानीको व्यवस्था गर्न र आगामी दिनमा यस्तो समस्या दोहोरिन नदिन नगरपालिकाको नेतृत्वसँग माग गरेका छन्।
नगरप्रमुख भन्छन्- कार्यपालिका बैठकबाटै तलब खुवाउने निर्णय भएको हो
नगरपालिकाका नगरप्रमुख अजय प्रकाश जैसवालले करार तथा ज्यालादारीका कर्मचारीको तलब भुक्तानी गर्न कार्यपालिका बैठकबाटै निर्णय गरिएको बताए। उनका अनुसार यसअघि पनि आफूले कर्मचारीको पारिश्रमिक भुक्तानी गर्न बजेट छुट्याएर आवश्यक व्यवस्था मिलाउन निर्देशन दिएका थिए। तर, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतहरूले विभिन्न बहाना बनाउँदै भुक्तानी प्रक्रियामा ढिलाइ गरेको उनको आरोप छ।
‘हामीले कार्यपालिका बैठकबाटै करार तथा ज्यालादारीका कर्मचारीलाई तलब खुवाउने निर्णय गरेका हौं। यसअघि पनि सबै कर्मचारीको पैसा भुक्तानी गर्न बजेट छुट्याएर दिन भनेको थिएँ। तर, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतहरूले आज गरिदिन्छौँ, भोलि गरिदिन्छौँ भन्दै टार्दै आएका छन्,’ नगरप्रमुख जैसवालले भने। उनको भनाइले कर्मचारीको तलब भुक्तानीको विषय नगरपालिकाभित्र लामो समयदेखि विवादित रहँदै आएको देखाउँछ। यद्यपि, तलब भुक्तानीमा ढिलाइ हुनुको वास्तविक प्रशासनिक तथा आर्थिक कारणबारे विस्तृत विवरण सार्वजनिक भएको छैन।
प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको सरुवापछि थप अन्योल
नगरपालिकामा प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत रामविनय सिंहको सरुवा भएपछि उनको स्थानमा कमल ज्ञवाली आउने भएपछि कर्मचारीको तलब भुक्तानीको विषय थप अन्योलमा परेको बताइएको छ। कर्मचारीहरूका अनुसार नयाँ प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत आएपछि उनीहरूको समस्या बुझ्न तथा भुक्तानी प्रक्रिया अघि बढाउन थप समय लाग्न सक्छ। लामो समयदेखि तलब नपाएका कर्मचारीका लागि दसैंको मुखमा देखिएको यो अन्योल थप पीडादायी बनेको छ। स्थानीय तहमा कर्मचारीको पारिश्रमिक समयमै भुक्तानी हुनु प्रशासनिक जिम्मेवारीसँगै कर्मचारीको आर्थिक सुरक्षासँग पनि जोडिएको विषय हो। लामो समयसम्म तलब नपाउँदा कर्मचारीको मनोबल घट्ने, दैनिक जीवन प्रभावित हुने र कार्यालयको सेवा प्रवाहमासमेत असर पर्न सक्ने देखिन्छ।
दसैंअघि तलब पाउने आशामा कर्मचारी
नगरपालिकामा पटक–पटक तालाबन्दी र आश्वासनको शृंखला दोहोरिँदै गए पनि कर्मचारीको समस्या स्थायीरूपमा समाधान हुन सकेको छैन। यसअघि पनि तलबको माग गर्दै आन्दोलन गर्नुपरेको कर्मचारीको भनाइ छ। यसपटक पनि दसैंको मुखमा तालाबन्दी भएपछि नगरपालिकाको दैनिक प्रशासनिक कामकाज प्रभावित हुने सम्भावना बढेको छ।
कर्मचारीले भने आफ्नो माग पूरा नभएसम्म आन्दोलन जारी राख्ने बताएका छन्। अब नगरपालिकाको नेतृत्व, प्रशासनिक प्रमुख तथा सम्बन्धित निकायले कर्मचारीको तलब भुक्तानीसम्बन्धी समस्या कसरी समाधान गर्छन् भन्ने चासो बढेको छ। कार्यपालिका बैठकबाट निर्णय भएको भनिएको विषय कार्यान्वयन गर्दै कर्मचारीलाई बक्यौता तलब उपलब्ध गराउन सकेमात्र उनीहरूको समस्या समाधान हुने देखिन्छ।
दसैंजस्तो पारिवारिक मिलन, खुसी र उत्साहको पर्वमासमेत आफ्नो श्रमको पारिश्रमिक नपाएर आन्दोलन गर्न बाध्य कर्मचारीको अवस्थाले स्थानीय तहको प्रशासनिक व्यवस्थापनमाथि गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ। कर्मचारीले अब आश्वासनभन्दा पनि व्यवहारमै तलब भुक्तानी भएको देख्न चाहेका छन्।
