काठमाडौं– लामो रस्साकस्सीपछि सत्तारुढ गठबन्धनले आगामी स्थानीय तह निर्वाचनका लागि महानगरको भागबण्डा टुंग्याएको छ । छ वटा महानगरमध्ये प्रमुख र उपप्रमुख कसले लिने भन्ने विषयमा मुख्य दलहरूबीच सहमति जुट्न नसक्दा गठबन्धन नै संकटमा पर्ने आशंका गरिएको थियो । तर, उक्त आशंकालाई चिर्दै मंगलबारको बैठकले महानगरको भागबण्डा टुंग्याएको गठबन्धनका एक नेताले बताए । यद्यपि, यसबारे औपचारिक निर्णय भने सार्वजनिक गरिएको छैन ।
नेपाली कांग्रेसका नेता एवं सञ्चार तथा सूचना प्रविधिमन्त्री ज्ञानेन्द्रबहादुर कार्कीले महानगरको प्रमुख र उपप्रमुखबारे गठबन्धनका दलहरू सहमतिनजिक पुगेको बताए । ‘लगभग सहमति भइसकेको छ, लिखित निर्णय भने हुन बाँकी छ,’ बैठकपछि उनले भने । गठबन्धनभित्र छ वटा महानगरमध्ये पाँचवटामा सोमबार नै सहमति जुटिसकेको थियो । कांग्रेसले पोखरा महानगरपालिका नेकपा एकीकृत समाजवादीलाई नछाड्ने अडान राखेपछि गठबन्धन रोकिएको थियो । तर, मंगलबारको बैठकमा पोखरा एकीकृत समाजवादीलाई दिन कांग्रेस तयार भएको बैठकमा सहभागी एक नेताले बताए ।
पोखरा महानगरकै विषयमा छलफल गर्न कांग्रेस सभापतिसमेत रहेका प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाले मंगलबार कास्की र गण्डकी प्रदेशका सभापतिसहितका नेताहरूलाई काठमाडौं बोलाएका थिए । त्यसपछि एकीकृत समाजवादीलाई छाड्न कांग्रेस तयार भएको हो । पोखराका स्थानीय कांग्रेस नेता कार्यकर्ताले कुनै पनि हालतमा एकीकृत समाजवादीलाई नछाड्ने भन्दै केन्द्रलाई दबाब दिँदै आएका थिए । यता एकीकृत समाजवादीले पनि गत २०७४ को चुनावमा नेकपा एमालेले जितेको पोखरामा आफ्नो हक लाग्ने भन्दै अडान लिएको थियो । सोही विवादले गठबन्धनको बैठक निष्कर्षविहीन बन्दै आएको थियो ।
पछिल्लो सहमतिअनुसार काठमाडौं, ललितपुर र विराटनगरको प्रमुख कांग्रेसले पाउने भएको छ । वीरगञ्ज महानगरपालिका जनता समाजवादी पार्टीलाई दिने सहमति गठबन्धनमा जुटेको छ । सर्वाधिक चर्चा र चासोमा परेको भरतपुर महानगरपालिका अन्ततः माओवादी केन्द्रले पाएको छ । भरतपुर माओवादीलाई दिन नहुने भन्दै कांग्रेसभित्र तीव्र विवाद भइरहेको छ । भरतपुरका स्थानीय कांग्रेस नेता कार्यकर्ताले यसमा अडान लिँदै आएका थिए ।
यसैमा असन्तुष्टि जनाउँदै भरतपुरका ५० जना सक्रिय कार्यकर्ताले पार्टी त्यागेको घोषणासमेत गरेका थिए । पार्टीभित्रको चर्को दबाबका बीच कांग्रेस सभापति एवं प्रधानमन्त्री देउवा भरतपुर माओवादी केन्द्रलाई दिन तयार भएका हुन् । मंगलबार देउवाले चितवन सभापतिलाई बोलाएर भरतपुर माओवादीलाई छाड्न निर्देशन दिएका थिए । तर चितवन सभापतिले भने स्थानीय नेता कार्यकर्ताको चाहनाविपरीत निर्णय नलिन आग्रह गरेको बताइएको छ ।
उपप्रमुखमा पनि सहमति
सत्तारुढ गठबन्धनले छ वटा महानगरको उपप्रमुखको भागबण्डासमेत टुंग्याएको छ । गठबन्धनको मंगलबारको बैठकमा भएको सहमतिअनुसार कांग्रेसले तीनवटा महानगरमा उपप्रमुख पाउने भएको छ । कांग्रेसको भागमा पोखरा, वीरगञ्ज र भरतपुरको उपप्रमुख परेको बैठकमा सहभागी एक नेताले बताए । यसैगरी माओवादी केन्द्रले ललितपुर, एकीकृत समाजवादीले काठमाडौं र जनता समाजवादीले विराटनगरमा गठबन्धनको तर्फबाट उपप्रमुखमा उम्मेदवारी दिने सहमति भएको ती नेताले बताए । गठबन्धनले उपमहानगरमा पनि सहमतिको लागि छलफल जारी राखेको छ ।
गठबन्धनलाई चुनौती
पाँचदलीय गठबन्धनमा नेपाली कांग्रेस, माओवादी केन्द्र, एकीकृत समाजवादी, जनता समाजवादी पार्टी र राष्ट्रिय जनमोर्चा आबद्ध छन् । स्थानीय तह निर्वाचनमा तालमेल गर्ने समझदारी गरेका यी दलले केन्द्र, प्रदेश, जिल्ला र स्थानीय तहसम्म गठबन्धन दलका नेता सम्मिलित संयन्त्र बनाएका छन् । गठबन्धनले गत २९ चैतमा सिट बाँडफाँडको ‘मोडालिटी’ टुंग्याएको थियो ।
केन्द्रीयस्तरमा चुनावी तालमेलको निर्णयसहित भागबण्डा गरेको सत्तारुढ गठबन्धनलाई स्थानीयस्तरमा निर्णय कार्यान्वयन गर्न चुनौती देखिएको छ । गठबन्धनले चुनावी तालमेलको निर्णय कार्यान्वयन गर्न निर्देशनसमेत जारी गरिसकेको छ । तर स्थानीय तहका नेता कार्यकर्ता केन्द्रीय निर्णय मान्न तयार देखिएका छैनन् । नेपाली कांग्रेसका केन्द्रीय नेताहरूले समेत गठबन्धनको विपक्षमा अभिव्यक्ति दिँदै आएका छन् । उनीहरूले गठबन्धन गर्ने÷नगर्ने निर्णय लिन सम्बन्धित स्थानीय तहका नेता, कार्यकर्तालाई नै दिनुपर्ने बताउँदै आएका छन् । यसले गठबन्धनको निर्णय तल्लो स्तरमा कार्यान्वयन हुनेमा आशंका बढाएको छ ।
गठबन्धन टुटाउने षड्यन्त्र हुँदै छ : प्रधानमन्त्री
यसैबीच नेपाली कांग्रेसका सभापति एवं प्रधानमन्त्री देउवाले गठबन्धन टुटाउने षड्यन्त्र भइरहेको बताएका छन् । कांग्रेसको प्रमुख भ्रातृ संस्था नेपाल विद्यार्थी संघको ५३औँ वार्षिकोत्सवको अवसरमा मंगलबार काठमाडौंमा आयोजित कार्यक्रममा बोल्दै उनले गठबन्धन टुटाउने षड्यन्त्र भइरहेको भन्दै यसप्रति सजग हुनुपर्ने बताएका हुन् ।
‘गठबन्धनले कांग्रेसलाई फाइदा पुगेको छ, धेरै प्रदेशमा मुख्यमन्त्री र मन्त्री पाएका छौँ, कांग्रेसमा मैले राम्रो काम गरेजस्तो लाग्छ,’ प्रधानमन्त्री देउवाले भने, ‘गठबन्धन अहिले तोड्नु हुँदैन, निर्वाचनमा एक्लै कुनै पार्टीको बहुमत ल्याउने अवस्था छैन, त्यसैले गठबन्धनलाई अगाडि लिएर जानुपर्छ ।’
कांग्रेसका महामन्त्री विश्वप्रकाश शर्माले संविधान रक्षाका लागि गठबन्धन सरकार बनेको बताउँदै आवश्यकताका आधारमा आगामी स्थानीय तहको निर्वाचनमा गठबन्धन हुनुपर्ने उल्लेख गरे ।
