काठमाडौं– आगामी १२ माघमा हुने राष्ट्रियसभाको निर्वाचनका लागि मंगलबार उम्मेदवारी दर्ताका काम सम्पन्न भएको छ । सबै प्रदेशमा उम्मेदवारहरूले नाम दर्ता गराएका छन् । प्रदेश २ बाहेक सबै प्रदेशमा सत्तारुढ गठबन्धनका उम्मेदवारहरू र प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेकपा एमालेका उम्मेदवारबीच प्रतिस्पर्धा हुने भएको छ । एमालेविरुद्ध सत्ता गठबन्धन गरेका पाँच दल नेपाली कांग्रेस, नेकपा माओवादी केन्द्र, नेकपा एकीकृत समाजवादी, जनता समाजवादी पार्टी र राष्ट्रिय जनमोर्चाले यो निर्वाचनमा पनि गठबन्धन कायमै राखेका छन् । यसअघि एमाले अध्यक्ष केपी ओलीलाई सरकारबाट बाहिर पठाउन सुरु गरिएको गठबन्धनले यसअघि भएको राष्ट्रियसभाको निर्वाचन र प्रदेश सरकार परिवर्तनमा पनि गठबन्धन गरेका थिए ।
राष्ट्रियसभाको निर्वाचनमा प्रदेश १, २ र वाग्मतीमा त्रिपक्षीय भिडन्त हुने देखिएको छ । एमाले, गठबन्धन र राप्रपाले समेत उम्मेदवारको मनोनयन गराएको छ । एमालेको तर्फबाट खुलातर्फ गुरूप्रसाद बराल, महिलामा सुमित्रा भण्डारी र अल्पसंख्यकतर्फ सोनाम ग्याल्जेन शेर्पाले उम्मेदवारी दिएका छन् । यहाँ गठबन्धनको तर्फबाट खुलातर्फ गोपाल बस्नेत, महिलातर्फ जयन्ती राई र अल्पसंख्यक वा अपांग कोटामा हेमराज राईले उम्मेदवारी दर्ता गरेका हुन् । बस्नेत कांग्रेस, जयन्ती एकीकृत समाजवादी र हेमराज जनता समाजवादी पार्टीबाट उम्मेदवार बनेका हुन् । राप्रपाको तर्फबाट खुलामा अम्बरबहादुर विष्ट र महिलामा रन्जु प्याकुरेललाई उम्मेदवार बनाएको छ ।
त्यस्तै प्रदेश २ मा गठबन्धन, एमाले र लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीका उम्मेदवारहरूबीच प्रतिस्पर्धा हुनेछ । प्रदेश निर्वाचन कार्यालय जनकपुरधाममा पुगेर सत्तारूढ गठबन्धनको तर्फबाट महिला कोटामा माओवादी केन्द्रकी उर्मिला अर्याल र जसपाका अन्य समूहमा मोहम्मद खालिद सिद्धिकीले उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । एमालेका तर्फबाट महिला कोटामा बिनादेवी साह र अन्य समूहबाट उस्मान अन्सारीले उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । एमालेले सुरुमा माओवादी केन्द्र परित्याग गरी एमाले प्रवेश गरेका असर्फी भिनवार यादवलाई उम्मेदवार बनाउने निधो गरे पनि अन्तिम समयमा अन्सारीलाई उम्मेदवारी दर्ता गर्न लगाएको हो । प्रदेश २ मा लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टी (लोसपा) बाट रूपा यादव र श्यामसुन्दर सरदारले पनि उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् ।
वाग्मती प्रदेशमा भने गठबन्धन, एमाले र नेपाल मजदुर किसान पार्टीबीच प्रतिस्पर्धा हुने देखिएको छ । एमालेका दुईजना उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । एमालेबाट खुलातर्फ ललितपुरका गोपाल शाक्य र महिलातर्फ सिन्धुलीकी निरकुमारी कुँवर दर्लामीले उम्मेदवारी दर्ता गराएकी हुन् । गठबन्धनबाट कांग्रेसका कृष्णप्रसाद पौडेल र एकीकृत समाजवादीकी गोमा तिमल्सिनाले उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । सोही पदमा नेमकिपाबाट कृष्णबहादुर तामाङ र महिलातर्फ भक्तपुरकी गीता काङ्खलेले उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् ।
लुम्बिनी प्रदेशमा पनि एमाले र सत्तारुढ गठबन्धनका उम्मेदवारबीच प्रतिस्पर्धा हुने भएको छ । एमालेले खुलामा कास्कीका पुण्य पौडेल, महिलामा लीला बस्नेत र दलित कोटामा अर्जुनकुमार सुनामलाई उम्मेदवार बनाएको छ । सुरुमा गोविन्दबहादुर नेपालीलाई उम्मेदवार बनाउने भनिए पनि अन्तिम समयमा सुनामलाई अघि सारिएको थियो । गण्डकीमा सत्ता पक्षीय गठबन्धनका ३ उम्मेदवारले राष्ट्रियसभा सदस्य पदका लागि मनोनयन दर्ता गराएका छन् । गठबन्धनका तर्फबाट कांग्रेसकी कमला पन्त, माओवादी केन्द्रका सुरेश आले मगर र भुवन सुनारले मनोनयन दर्ता गराएका हुन् । लुम्बिनी प्रदेशमा पनि दुवै पक्षले मंगलबार उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । सत्तारुढ गठबन्धनको तर्फबाट कांग्रेसबाट बाँकेका युवराज शर्मा, एकीकृत समाजवादीबाट पाल्पाकी राज्यलक्ष्मी गैरे र राजमोबाट रूपन्देहीका तुलबहादुर विश्वकर्माले मनोनयन दर्ता गराएका छन् ।
एमालेको तर्फबाट खुल्लाबाट दाङका रामदयाल गुप्ता, महिलाबाट बाँकेकी भारती खनाल र दलितबाट गुल्मीका कृष्णबहादुर सुनारले मनोनयन दर्ता गराएको निर्वाचन अधिकृत रितेन्द्र थापाले जानकारी दिएका छन् । कर्णालीमा एमालेबाट महिलामा जुम्लाकी गंगा थापा महत, खुलामा सुर्खेतका चुँडामणि शर्मा र अपांगता वा अल्पसंख्यक कोटामा दैलेखका पदमबहादुर माझीले उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । गठबन्धनका तफबाट महिलामा कांग्रेसबाट सुर्खेतकी दुर्गाकुमारी गुरूङ, अपांगतातर्फ सुर्खेतकै माओवादी केन्द्रका नरबहादुर विष्ट र खुलातर्फ समाजवादीबाट सल्यानका उदय बोहराले उम्मेदवारी दिएका छन् ।
त्यस्तै, सुदूरपश्चिम प्रदेशमा पनि मंगलबार नै उम्मेदवारको मनोनयन गरिएको छ । मंगलबार निर्वाचनका कार्यलय धनगढी पुगेर एमाले र सत्ता गठबन्धनको तर्फबाट उम्मेदवारहरूले उम्मेदवारी मनोनयन गराएका छन् । गठबन्धनतर्फ खुलामा कांग्रेसबाट कैलालीका नारायण मिश्र, माओवादी केन्द्रका तर्फबाट दलितमा डडेलधुराका जगत पार्की र एकीकृत समाजवादीका तर्फबाट महिलामा गरिमा शाहले राष्ट्रियसभा सदस्यका लागि उम्मेदवारी दिएका छन् । एमालेबाट महिलातर्फ कैलालीकी सन्तोष कुमारी शर्मा थापा, दलिततर्फ बैतडीका नरेश विक र खुल्लातर्फ डोटीका डिल्लीराज भट्टले मनोनयन दर्ता गरेका हुन् ।
१२ माघमा रिक्त १९ राष्ट्रियसभा सदस्यको पदका लागि निर्वाचन हुने लागेको हो । जसमा सात महिला, तीन दलित, दुई अपाङ्गता भएका व्यक्ति वा अल्पसंख्यक र सात जना अन्य समूहका रहेका छन् । आयोगका अनुसार प्रदेश १ बाट तीन, प्रदेश २ बाट दुई, वाग्मतीबाट दुई, गण्डकीबाट तीन, लुम्बिनीबाट तीन, कर्णालीबाट तीन र सुदूरपश्चिमबाट तीन जना निर्वाचित हुनेछन् ।
