काठमाडौं– प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेकपा एमालेले प्रतिनिधिसभाको चालु नवौँ अधिवेशन सुरुकै दिनदेखि अवरोध गरिरहेको छ । आफूले कारबाही गरेका तत्कालीन पार्टीका वरिष्ठ नेता माधवकुमार नेपालसहित १४ जना सांसदलाई सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटाले कारबाही गरेको सूचना टाँस नगरेको भन्दै एमालेले विरोध सुरु गरेको हो । नेपालसहितका नेताले एमाले विभाजन गरी नेकपा एकीकृत समाजवादी गठन गरिसकेको छन् । २३ भदौदेखि सुरु भएको संघीय संसदको दुवै सदन प्रतिनिधिसभा र राष्ट्रियसभामा विरोध प्रदर्शन गरिरहेको छ । यद्यपि एमालेको विरोधका बीच प्रतिनिधिसभामा राजनीतिक दलसम्बन्धी अध्यादेश, ०७८ र चालु आर्थिक वर्षको बजेट प्रतिस्थापन विधेयक प्रस्तुत भइसकेका छन् ।
२३ भदौमा राजनीतिक दलसम्बन्धी अध्यादेश र २५ भदौमा बसेको बैठकमा अर्थमन्त्री जनार्दन शर्माले चालु आवको बजेट प्रतिस्थापन विधेयक प्रस्तुत गरेका थिए । सभामुख सापकोटाले अर्थमन्त्री शर्मालाई विधेयक प्रस्तुत गर्न समय दिएपछि प्रतिपक्षी सांसदहरूले उनलाई रोक्ने प्रयास गरेका थिए । यद्यपि निकै छरितो ढंगले कुदेर रोस्ट्रममा पुगेको अर्थमन्त्री शर्माले नाराबाजीका बीच विधेयक प्रस्तुत गरे । उनले विधेयक प्रस्तुत गरिरहँदा एमाले सांसदहरूले रोस्ट्रममा उभिने निकै प्रयत्न गरे । उनीहरू मर्यादापालकमाथि जाइलाग्नुका साथै एकअर्काको काँधमा चढेर रोस्ट्रममा उक्लिने प्रयास गरेका थिए ।
केही सांसदले घम्साघम्सीका क्रममा मर्यादापालकहरूलाई टोकेको समाचारसमेत सार्वजनिक भएका छन् । त्यति मात्र होइन सांसद रेखाकुमारीले प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा र गृहमन्त्री बालकृष्ण खाँडको माइक तानेर रोस्ट्रमतर्फ (सभामुख र अर्थमन्त्री भएतर्फ) फ्याँक्ने प्रयास पनि गरे ।
गृहमन्त्रीको टेबुलको माइक तानेर रोस्ट्रमतर्फ फ्याक्न खोज्ने सांसद रेखा कुमारीले बैठकपछि पत्रकारहरूसँगको कुराकानीको क्रममा सभामुखलाई र अर्थमन्त्रीलाई हान्न माइक तानेको बताइन् । उनले सभामुखको गैरसंवैधानिक कामका कारण टाउको फुटाउने अवस्था रहेको भन्दै गैरसंवैधानिक गतिविधि गर्न नहुने, संसदको मर्यादा हुन्छ कायम गर्न सक्नु पर्ने बताइन् । उनले माइकले हान्ने योजना नै रहेको बताएकी थिइन् । त्यसपछि एमालेको आलोचना भएको थियो ।
माइकले हान्ने योजना थिएन
एमाले अध्यक्ष एवं संसदीय दलका नेता केपी ओलीले सभामुखलाई माइकले हान्ने पार्टीको कुनै पनि योजना नरहेको स्पष्टीकरण दिएका छन् । आइतबार पार्टीको संसदीय दलको बैठकमा संसदीय मर्यादाविपरीतका गतिविधि बन्द गर्न पार्टीका सांसदहरूलाई निर्देशन दिँदै सो कुरा बताएका हुन् । ओलीले भने, ‘मैले कतिपय साथीहरूले बोलेको भन्ने रिपोर्ट पनि सुनेँ हाम्रो चाहिँ सभामुखलाई माइक हान्ने षड्यन्त्र थियो, योजना थियो भनेर । त्यस्तो थिएन । त्यस्तो नभएको कुरा हामीले मिडियामा बोल्न हुँदैन । मिडियामा हुँदै नभएको कुरा बोल्नु वाञ्छनीय हुँदैन । हाम्रो त्यस्तो योजना छँदै थिएन । त्यसकारण हाम्रा माननीयजीहरूले बोल्दा, व्यवहार गर्दा जिम्मेवारीपूर्वक बोल्ने, व्यवहार गर्नुपर्ने हुन्छ ।’
अध्यक्ष ओलीले सांसदहरूलाई संसदमा विरोध गर्दा बेलभन्दा बाहिर नजान र अर्मादित क्रियाकलाप नगर्न पनि निर्देशन दिएका छन् । ‘एक जनाको व्यवहारले अथवा काँध चढेर माथि जाने, खेल्ने कुराहरू नगरौँ । किनभने, त्यो एउटा देखाउने कुरा मात्रै हुन्छ । के हामीले साँच्चै मर्यादापालकहरूको घेरा तोड्न खोजेको भए बेग्लै ढंगले प्रस्तुत हुन्थ्यौँ होला नि । मर्यादापालकहरूको घेरा हामीले तोड्न खोजको होइन,’ उनले भने, ‘मर्यादापालकहरूले घेरा लगाउँछन्, लगाऊन् । हामी आफ्नो ठाउँमा नारा लगाउँछौँ । तर, नारा लगाउनका लागि बेलमा स्पेस दिने गरी मर्यादापालकहरू रहनुपर्ने हुन्छ । हामी त्यो कुरा सत्तापक्ष र सभामुखलाई सचेत गराउन चाहन्छौँ । हामी संसदलाई अस्तब्यस्त बनाउने गरी विरोध प्रदर्शन गर्ने पक्षमा छैनौँ ।’
उनले संसदीय मर्यादा र सीमाको ख्याल गर्न पनि पार्टीका सांसदहरूलाई सचेत गराए । उनले भने, ‘म माननीयजीहरूलाई आग्रह गर्न चाहन्छु, संसदीय मर्यादाभित्र तोकिएका नाराहरू छन् । त्योभन्दा फाल्तु नारा हामी लगाउँदैनौँ । हामी वेलमा जान्छौँ । नारा लगाउँछौँ । सामान्य अवस्था आयो भने विस्तारै नारा लगाउने, अलिकति बढी एग्रेसिभ भएर सभामुख वा सत्तापक्ष आउँदा चर्को आवाजमा लगाउने हुन सक्छ । तर हामीले नारा लगाउने र बेलमा जानेभन्दा बाहिर जानु हुँदैन ।’
