काठमाडौं - हालै निर्वाचित सांसद तथा पूर्व शिक्षा मन्त्री महावीर पुनले वैज्ञानिक अनुसन्धान, नवप्रवर्तन र आविष्कारका लागि कुल गार्हस्थ उत्पादन (GDP) को कम्तीमा १ प्रतिशत बजेट अनिवार्य रूपमा छुट्याउन सरकारसँग माग गरेका छन् ।पोखराबाट सामाजिक सञ्जालमार्फत आफ्नो धारणा सार्वजनिक गर्दै उनले नेपालको आर्थिक समृद्धिका लागि विज्ञान, प्रविधि र अनुसन्धान क्षेत्रमा राज्यको लगानी बढाउनुपर्नेमा जोड दिएका हुन् ।
प्रतिभाशाली युवाहरू विदेश पलायन हुने क्रम रोक्न र उनीहरूलाई स्वदेशमै उद्यमशील बनाउन ठोस नीति आवश्यक रहेको उनको भनाइ छ। पुनले देशको अर्थतन्त्र सुदृढ बनाउन ‘शक्तिशाली विज्ञान, प्रविधि, अनुसन्धान तथा नवप्रवर्तन मन्त्रालय’ गठन गर्नुपर्ने आवश्यकता औँल्याएको छ। राज्यले अनुसन्धानलाई प्राथमिकता नदिएसम्म बौद्धिक पलायन रोक्न र मुलुकलाई आत्मनिर्भर बनाउन कठिन हुने उनको तर्क छ।
आगामी बजेटतर्फ संकेत गर्दै सांसद पुनले अनुसन्धान तथा आविष्कारका लागि GDP को १ प्रतिशत रकम छुट्याउनै पर्ने बताए। सामाजिक सञ्जालमा उनले लेखेका छन् , “अनुसन्धान, नवप्रवर्तन तथा आविष्कारको लागि कुल गार्हस्थ उत्पादनको १ प्रतिशत रकम बजेटमा छुट्याउनै पर्छ, नत्र देश अघि बढ्दैन।”
दीर्घकालदेखि राष्ट्रिय आविष्कार केन्द्र मार्फत स्वदेशी प्रविधिको विकास र युवा प्रतिभालाई प्रोत्साहन गर्दै आउनुभएका पुनले संसदमा पनि यस विषयलाई प्राथमिकताका साथ उठाउने बताएका छन्। अनुसन्धानमा लगानी नबढाइए विकासको गति सुस्त हुने मात्र होइन, युवाहरू विदेशिने क्रम अझ तीव्र चेतावनी दिएका छन् । पुनको यो अभिव्यक्तिले नीति निर्माण तहमा अनुसन्धान र विकासमा लगानी बढाउन दबाब सिर्जना गरेको छ।
यस मागप्रति सामाजिक सञ्जालमा आम नागरिक तथा युवा वर्गबाट व्यापक समर्थन देखिएको छ। धेरैले आगामी बजेट निर्माणमा दीर्घकालीन महत्वका यस्ता विषयलाई सरकारले प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने सुझाव दिएका छन्।
