- साउन २९ को राष्ट्रिय भेलामा देउवा आइपुग्ने संस्थापनइतरको दाबी
- देउवाकै नेतृत्वमा १५औं महाधिवेशन गरेर डा. शेखर कोइरालालाई सभापति बनाउने तयारी
- सभापति थापा इतर पक्षलाई तितरवितर बनाउने प्रयासमा
काठमाडौं- सभापति गगन थापाले वास्ता नगरेपछि नेपाली कांग्रेसका संस्थाइतर वैकल्पिक शक्ति निर्माणबारे छलफलमा जुटेको छ । चुनदेवीस्थित सम्पर्क कार्यालयमा संस्थापनइतरले यसबारे छलफल चलाएको हो ।
विशेष महाधिवेशनबाट सभापति बनेका थापालाई शेरबहादुर देउवापक्षका नेताहरुलाई केन्द्रीय समितिमा अटाउन पाँच बुँदे प्रस्ताव अघि सारेको थियो । तर थापाले यी मागबारे कुनै सुनुवाइ गरेका छैनन् । यसले पार्टी एक हुने सम्भावना एकदम कम हुँदै गएको संस्थापनइतरका एक नेताले बताए ।
‘हामी सात महिनादेखि एकताको पर्खाइमा छौं । तर सभापति थापाले हामीलाई केही मतलब गर्नुभएको छैन । त्यसैले हामी देउवा दाइ आइपुग्नुभएपछि १५औं महाधिवेशन गर्ने तयारीमा छौ,’ ती नेताले भने । गगन नेतृत्वको कांग्रेसले असोज १६ गते महाधिवेशन गर्ने तयारी गरेको छ । यसअघि नै संस्थापनइतरले महाधिवेशन गर्ने र डा. शेखर कोइरालालाई सभापति बनाउनेगरी विकल्प अघि बढाइएको छ । यसका लागि साउन २९ गतेको राष्ट्रिय भेलाले निर्णय गर्ने ती नेताको दाबी रह्यो । ‘राष्ट्रिय भेलामा महाधिवेशन प्रतिनिधि र महासमिति सदस्यहरु सहभागी हुने छन्,’ ती नेताले भने, ‘त्यहाँ विभिन्न विकल्पमाथि छलफल हुने छ ।’
राष्ट्रिय भेलामा हङकङमा रहेका देउवा आइपुग्ने कांग्रेसका नेताहरु बताउँछन् । साउन ५ गते एक वक्ताव्य जारी गरी देउवाले छिट्टै नेपाल फर्कने बताएका थिए । आफू देश फर्कंदा सरकारले प्रतिशोधको भावना लिनसक्नेसमेत देउवाले बताएका थिए । ‘सरकार प्रतिशोधात्मक र अलोकतान्त्रिक बन्न सक्छ, तर म नेपाली जनताको लोकतान्त्रिक चेतना, राष्ट्रप्रेम र न्यायप्रतिको विश्वासमाथि पूर्ण आस्था र समर्पण भाव राख्छु,’ देउवाले भनेका छन्, ‘राष्ट्रियता, प्रजातन्त्र र समाजवाद साथै संविधानवादको पक्षमा दृढतापूर्वक उभिन सम्पूर्ण राजनीतिक शक्ति, नागरिक समाज, युवा पुस्ता तथा आम नेपाली जनतासँग हार्दिक आग्रह गर्दै, आफ्नो निष्ठा, प्रतिबद्धता र समर्पणभावप्रति फेरि एक पटक विश्वास दिलाउँदै म स्वदेश फर्किंदै छु ।’
इतर समूहको बैठकले २९ साउनको राष्ट्रिय भेलालाई सफल बनाउन देशभर १६५ निर्वाचन क्षेत्रमा केन्द्रीय प्रतिनिधि खटाउने निर्णय गरेको छ । संस्थापन पेलेरै जाने देखेपछि पूर्वउपसभापति पूर्णबहादुर खड्काको नेतृत्वमा देउवापक्ष र शेखरपक्ष संघर्षमा उत्रेका हुन् । राष्ट्रिय भेला संयोजनको जिम्मेवारी प्रकाशमान सिंहलाई दिइएको छ । यो समूहमा खड्कासहित, सिंह, विमलेन्द्र निधि, कृष्णप्रसाद सिटौला, डा. शशांक कोइराला, डा. शेखर कोइराला, डा. प्रकाशशरण महत, शंकर भण्डारी, एनपी साउद, मोहन बस्नेत, जितजंग बस्नेतलगायत नेताहरुको लर्को छ ।
इतर समूहलाई तितरवितर पार्दै गगन
१४औं महाधिवेशनपछि देउवा समूह र डा. शेखर समूहले हालीमुहाली थियो कांग्रेसमा । महामन्त्री बनेका निरन्तर संस्थापनसँग प्रश्न गर्ने गगन अहिले कांग्रेसको नेतृत्वमा छन् । विशेष महाधिवेशनबाट सभापतिमा चयन भएका उनै गगनसँग देउवा र कोइराला समूहका नेताहरु अहिले केन्द्रीय समितिमा उचित ठाउँ माग्दै संघर्षमा उत्रेका हुन् ।
फागुन २१ गतेको निर्वाचनपछि होटल स्मार्टमा जुट्दै आएका संस्थापनइतरलाई गगनले कमजोर बनाउँदै लगेको छ । कोषाध्यक्षमा देउवा टिमकै उमेश श्रेष्ठ मनोनीत भएका छन् । देउवा र शेखर समूहका १९ जनालाई केन्द्रीय सदस्यमा मनोनीत गरेपछि झनै कमजोर बनेको छ । यो बीचमा गगनले पूर्णबहादुर खड्का र डा. शेखरलाई ‘वरिष्ठ नेता’को अफरसमेत गरेका थिए । यहीे बीचमा कांग्रेस संस्थापनले किशोरसिंह राठौरदेखि नैनसिंह महरसम्मका दर्जन देउवापक्षका नेताहरुलाई केन्द्रीय समितिमा ल्याउने तयारी गरेको छ । यो समितिमा नभए १५औं महाधिवेशनमा भए पनि यी दुई नेतालाई पदाधिकारीमा समेट्ने तयारी संस्थापनपक्षले गरेको छ ।
देउवापक्षमा प्रदेश सभापतिसहित ५० भन्दा बढी जिल्ला सभापति भए पनि अहिले विस्तारै गगनपक्षमा आएको छ । संस्थापनपक्षका एक नेताका अनुसार कर्णाली प्रदेशका प्रदेश सभापति ललितजंग शाही र चार जिल्ला सभापतिमात्र इतरपक्षमा खुलेका छन् ।
संस्थापनइतरका नेता मीनबहादुर विश्वकर्मा अहिले केन्द्रीय निकाय गगनकै नेतृत्वमा भएकाले जिल्ला सभापतिहरुलाई यो पक्ष र त्यो पक्ष भन्न नमिल्ने बताउँछन् । ‘जिल्लामा पहिलेकै संख्यामा जिल्ला सभापतिहरु हाम्रो पक्षमा हुनुहुन्छ । तर अहिले नेतृत्वको हुकुमी शैलीका कारण नखुल्नुभएको हो,’ विश्वकर्माले भने ।
संस्थापनले वैकल्पिक शक्तिको आधार तय गर्न राष्ट्रिय भेला गर्न लागेको र आधाभन्दा बढी कार्यकर्ताको साथ रहेको नेताहरु बताउँछन् । कांग्रेसमा क्रियाशील अद्यावधिक नगर्नेको संख्या साढे तीन लाख भएको संस्थापनइतरको दाबी छ । त्यसैगरी प्रजातान्त्रिक समाजवाद सिद्धान्त बनाउँदै आएको कांग्रेसले अहिले सामाजिक लोकतन्त्रलाई अँगाल्नु राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीको पछि लागेको पुष्टि भएको विश्वकर्माले आरोप लगाए । गगन नेतृत्वको कांग्रेस १५औं महाधिवेशनमा प्रतिस्पर्धा नगर्ने हिसाबले अघि बढेकोले धेरै देउवापक्षमा फर्कने उनीहरु बताउँछन् ।
