काठमाडौं– कतारका अमिर (राजा) शेख तमिम बिन हमाद अल थानी दुईदिने भ्रमणका लागि आज नेपाल आउँदै छन् । राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलको निमन्त्रणामा उनी नेपाल भ्रमणमा आउन लागेका हुन् । कतारी अमिरको पहिलोपटक नेपाल भ्रमण हुन लागेको हो । आधा दर्जनभन्दा बढी मन्त्री पनि लिएर दुईवटा निजी जहाजमार्फत उनी नेपाल आउने जानकारी दिइएको छ ।
उनलाई राष्ट्रपति पौडेलले त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमै स्वागत गर्ने भएका छन् । त्यहीबेला त्रिभुवन विमानस्थलकै अति विशिष्ट कक्षमा २१ तोपको सलामी अर्पण गरिने भएको छ । उनको सम्मानमा सरकारले आज सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय गरेको सरकारकी प्रवक्ता एवं सञ्चार तथा सूचना प्रविधिमन्त्री रेखा शर्माले जानकारी दिइन् । उनका अनुसार सोमबार बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले बिदा दिने निर्णय गरेको हो ।नेपाल भ्रमणका क्रममा उनीसँग विभिन्न मन्त्रालयका पाँचवटा परियोजनामा सम्झौता हुने भएको छ । शिक्षा, युवा तथा खेलकुद, श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा, उर्जा मन्त्रालयअन्तर्गत सम्झौता गर्नेगरी योजना तयार पारिएको परराष्ट्र मन्त्रालयले जनाएको छ ।
सोमबार अन्य योजनाहरूमाथि मन्त्रालयमा अबेरसम्म छलफल भएको थियो । तर, नेपालले लगेका एक दर्जनभन्दा बढी प्रस्तावका सर्त कतारी पक्षले स्वीकार नगर्दा पहिले नै टुंगो लागेका सम्झौतामा मात्र हस्ताक्षर हुने भएको छ । राष्ट्रपति पौडेलले उनको सम्मानमा रात्रिभोज दिने छन् । अमिर शेखले राष्ट्रपति पौडैल र प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहालसँग भेटवार्ता गर्ने छन् । प्रधानमन्त्री दाहालसँग बुधबार द्विपक्षीय वार्ता हुने कार्यतालिका छ । सोही दिन उनले शेखको सम्मानमा दिवाभोज दिने छन् ।
भ्रमण टोलीमा ७० जनाभन्दा बढी हुने जनाइएको छ । विशेष विमानबाट कतारी राजा अवतरण गर्दा कम्तीमा आधा घण्टा विमानस्थल बन्द हुने छ । उनको भ्रमणअघि नै ५० भन्दा बढी कतारका प्रतिनिधि काठमाडौं आइसकेका छन् । अमिर एसियाली देश बंगलादेशदेखि नेपाल आउन लागेका हुन् । आइतबार उनी दोहाबाट फिलिपिन्स गएका थिए । उपप्रधान तथा परराष्ट्रमन्त्री नारायणकाजी श्रेष्ठका अनुसार नेपाली श्रमिक रहेको कतारसँग नेपालको आर्थिक सहयोगका मुद्दाहरूमा पनि सहकार्य अघि बढाउने कोसिस हुने छ ।
उनलाई त्यस अवसरमा दुईवटा हात्ती उपहार दिइने भएको छ । ‘कन्जर्भेसन कूटनीति’अनुसार प्रधानमन्त्री दाहालले नेपालको तर्फबाट दुईवटा हात्ती दिने भएका हुन् । राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषका सदस्य–सचिव शरद अधिकारीले सरकारले गर्ने दुई हात्ती हस्तान्तरणमा कोषले प्राविधिक सहयोग गर्ने बताए ।नेपाल र कतारबीच २१ जनवरी १९७७ मा कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापना भएको हो । त्यसको २० वर्षपछि सन् १९९८ मा नेपालका तत्कालीन प्रधानमन्त्री गिरिजाप्रसाद कोइरालाले कतारको भ्रमण गरेका थिए । पछिल्लोपटक सन् २०१८ अक्टोबर ३० देखि नोभेम्बर २ सम्म तत्कालीन राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले कतारको राजकीय भ्रमण गरेकी थिइन् । उनीभन्दा अघि २०११ अक्टोबर १० मा तत्कालीन राष्ट्रपति रामवरण यादव र २०१९ अप्रिलमा तत्कालीन सभामुख कृष्णबहादुर महराले कतारको भ्रमण गरेका थिए । त्यसअघि सन् २००५ मा जी–७७ को दोस्रो शिखर सम्मेलनमा सहभागिताका क्रममा तत्कालीन राजा ज्ञानेन्द्र शाह दम्पती र सन् १९९९ मा तत्कालीन राजा वीरेन्द्रले कतारको निजी भ्रमण गरेका थिए ।
कतारका सरकार प्रमुखबाट भने नेपाल भ्रमण निकै कम भएको छ । सन् २०१५ अप्रिलमा श्रम तथा सामाजिक मामिलामन्त्री अब्दुल्लाह बिन सालेह मुबारक अल खुलाइफी, सन् २०१२ अप्रिलमा वातावरणमन्त्री अब्दुल्लाह बिन मुबारक बिन अबाउद अल मिधादी र सन् २००९ मा परराष्ट्रमन्त्री शेख हमाद बिन जसिम बिन जबर अल थानीले नेपाल भ्रमण गरेका थिए ।कतार नेपाली श्रमिकको प्रमुख गन्तव्यमध्येको एक श्रम गन्तव्य मुलुक हो । हाल त्यहाँ साढे तीन लाख नेपाली कार्यरत रहेको सरकारी तथ्यांक छ ।४३ वर्षीय अमिर नेपालको दीर्घकालीन विकासमा बृहत्तर योगदान गर्न सकारात्मक बन्ने अपेक्षा सरकारको छ । कतारका लागि नेपालका पूर्वराजदूत सूर्यनाथ मिश्रले नेपाल र कतारबीच वैदेशिक रोजगारको सीमित सम्बन्धबाट फराकिलो हुन जरुरी रहेको र अन्य लगानीका क्षेत्र र व्यापारमा पनि जोड दिन आवश्यक रहेको बताइसकेका छन् ।
यससँगै कतारमा कृषियोग्य जमिन पर्याप्त नभएकाले कतारी कम्पनी हसाद फुड कर्पोरेसनले नेपाली जमिन भाडामा लिएर कृषि, फलफूल तथा पशुपालनमा लगानी गराउनेबारे पनि सम्झौता गर्न सकिने मिश्र बताउँछन् । उनका अनुसार नेपाली कामदारको २४ घण्टे बिमा गराउनेबारे पनि अमिर आएको बेला सम्झौता गर्नुपर्ने छ । खाडी देश कतार मध्यपूर्वको महŒवपूर्ण शक्ति राष्ट्रका रूपमा देखापरेको छ । पछिल्लो समय खाडी क्षेत्रका देशहरूबीच मध्यस्थता र शक्ति सन्तुलनमा पनि कतारको भूमिका उल्लेख्य छ ।
